Vodič kroz svet stripa #8: Trag ugljenom i pesma sirene

The League of Extraordinary Gentlemen

Sirene tradiconalno vezujemo za more. Medutim, šta kada se jedna nade u reci(i to reci Hadson)? Da li je rec o pravoj sireni i otkud ona uopšte tamo? A pored toga – recje o stripu nacrtanom jednom krajnje neuobicajenom tehnikom...

Godinama unazad, na stripskim forumima često neko postavi pitanje “šta je važnije, priča ili crtež?” Ali, iako se ova dilema može učiniti poput one “šta je starije, kokoška ili jaje?”, nije tako, jer je ipak priča osnova svega. Čak i onda kada u određenom stripu nema balončića, odnosno reči/teksta, nije crtež tu tek da bi neko “mahao”svojim talentom (osim možda Mebijusa), već da bi dao oblik priči (ideji).

Olovka i tuš su tradicionalna sredstva koja koriste strip-crtači, nakon čega eventualno dolazi boja, ako postoji potreba za njom, a danas je digitalni kolor gotovo u potpunosti zamenio klasično ručno bojenje stripova (dok, s druge strane, digitalni crtež “preti” da vremenom potisne klasični). No, ako izuzmemo sveopštu digitalizaciju, smeli i inovativni autori su odavno počeli da koriste slikarske i druge tehnike, i u Vodiču kroz svet stripa, bavićemo se, pored ostalog – a kako je ranije već istaknuto – baštakvim autorima, koji doprinose crtačkoj diferencijaciji u devetoj umetnosti.U delu o kome je ovde rečnema kolora;radi se, dakle, o crno-belom stripu/grafičkom romanu, ali je zato tehnika koju je autor koristio krajnje nesvakidašnja... Mark Sigelje kreirao “Mornar Tven ili Sirena u reci Hadson” (“Sailor Twain, or The Mermaid in the Hudson”, First Second, 2012.) koristeći ugljen, odnosno ugljene štapiće...

Konjske glave nacrtane ugljenom; crtež je star preko trideset hiljada godina i nalazi se u pećini Šove, u francuskoj oblasti Ardeš

Ova crtačka tehnika jedna je od najstarijih, ako ne i najstarija, budući da su se njome koristili još praistorijski ljudi, dok, zanimljivo, polaznici časova crtanja dan-danas svoje usavršavanje započinju istom tehnikom! Ugljen se dobija karbonizacijom –sagorevanjemdrveta, bez ili uz minimalno prisustvo kiseonika. U zavisnosti od toga da li je ugljen kompresovan ili ne, te od mekoće i prečnika štapića, slično kao i kada je reč o grafitnim olovkama, crtač može postići različite efekte, a Sigelu mašta ne nedostaje, jer je njegov magloviti prikaz države Njujork s kraja XIX veka, kada su parobrodi bili uobičajen prizor, jedan od ne samo najinovativnijih, već i najlepše nacrtanih stripova poslednjih godina.

Nezavisna (indie) produkcija (ne samo stripova, već filmova i muzike, takođe) je u prvoj deceniji XXI veka doživela svojevrsnu eksploziju, što je trend koji ne jenjava ni u tekućoj, a “Mornar Tven” je odličan pokazatelj difuzije kreativnosti koje smo svedoci, kao i činjenice da pojam grafički roman dobija na težini; obereči koje čine ovu sintagmu. Efekat koji je, upotrebom ugljena, Sigel postigao u svom delu, najsličniji je stripovima u kojima autori koriste lavirani tuš, iako je ta tehnika nešto prefinjenija i “mekša”. Isprva je i krenuo da crta“Mornara”koristeći tuš, ali je, prema sopstvenim rečima, shvatio kako je nešto grublji ugljen adekvatniji.

Različiti valeri sive boje omogućili su Sigelu da pomoću njih iskaže dubinu, što kroz rendering likova i objekata, što kroz svetlosne efekte (kakobi prikazao određeno doba dana ili noći, kao i vremenske prilike), štokao način da istakne likove i objekte oivičene debelom crnom linijom u prvi plan, čineći pozadinu magličastom.

Naslov će vas naterati da se zapitate da li je ovo delo na neki način povezano s čuvenim piscem Markom Tvenom, ali nije; glavni junak, kapetan broda, koji se, ne slučajno, zove "Lorelaj", Ilajdža Tven, čak ističe, podsećajući čitaoce, kako to i nije pravo ime slavnog pisca... Sigel prikazuje Njujork u doba punog zamaha Industrijske revolucije, i obalu reke Hadson duž velikog dela njenog toka, a posebno mesto zauzimaju parobrodi, uglavnom "Lorelaj": pozornica za vešto osmišljene likove, od kojih pojedini kao da su zaista sa strana Tvenovih romana ušetali pravo u Sigelov, zavodljiv poput pesme sirena... A, kako naslov sugeriše, jedna od njih je tu!

Zaprepašćeni Ilajdža, nakon što je, misleći kako pomaže nekoj ženi, iz reke izvukao ranjenu sirenu

Otkud se i zašto ovo stvorenje našlo u reci Hadson i kakvu tajnu krije, ali kakvu tajnu krije – ireka? Crtežom je prelepo izgrađena romantično-dekadentna atmosfera, koja se, zbog karikaturalnog prikaza likova (pomalo nalik grafičkom izrazu Novozelanđanina Dilana Horoksa), može na trenutak učinitiveselom, ali kako priča odmiče, sve je mračnija... Tu je još i vlasnik broda, Francuz Lafajet, zavodnik, čiji je stariji brat nestao na nejasan način, kao i jedan misteriozni pisac, Biverton (čiji lik je Sigel, moguće je, zasnovao na osnovu zanimljivosti vezane za muške pseudonime, pod kakvima su pisale sestre Bronte). Svako od njih, a nisu jedini, povezan je na određen način sa sirenom: Ilajdža dobija neverovatno poetsko nadahnuće u njenoj blizini, Lafajet njenu pesmu krivi za nestanak svog brata, a Biverton piše o okultnom, čudnovatim bićima i događajima. Ljubav, opsesija, pa i seks, smenjuju se na intrigantan način, navodeći protagoniste ovog dela onamo gde su glasovi mitskih sirena odvodili nesrećne mornare u davnim vremenima. Konačno, saznajemo kako u dubinama Hadsona postoji jedan vrlo zanimljiv svet...

Još jedna zanimljiva činjenica vezana za nastanak ovog stripa je da je “Mornar Tven”isprva izlazio kao veb strip. Mark Sigel objavljivao je oko dve godine po jednu tablu svakog ponedeljka, srede i petka, iako je oduvek želeo da objavi svoj rad u formi grafičkog romana, a pripreme, istraživanja i realizacija trajali su punih devet godina. Kao razlog za to navodi kako su, u vremenu u koje je smeštena radnja stripa (1887. godina), dela brojnih pisaca objavljivana serijalizovano, a veb stripove vidi kao modernu "inkarnaciju te tradicije". (Nadam se da će ovaj nesvakidašnji grafički roman neko objaviti i na Balkanu, a ovde možete pročitati nekoliko prvih poglavlja.)

Andrija Mihajlović


#7: Fenomenologija stripa - Dylan Dog | #9: Igra bojama – Asterios Polip

Anketa

Što vam je najinteresantnije na stripovi.com?

Rezultati

Arhiva

Najnovije

Vijesti

Magazin

Recenzije

  • Nueces Valley
    Kod: TX MX 21
    Ocjena: 85%
    Vrijeme: 24.6.2019. 15:18:00
    Autor: igor 12
    Broj komentara: 5
    Broj pogleda: 238
  • Yukonski kozaci
    Kod: ZG MX 34
    Ocjena: 59%
    Vrijeme: 24.6.2019. 15:00:00
    Autor: igor 12
    Broj komentara: 2
    Broj pogleda: 151
  • The Wrong Earth
    Kod: TWE AHOY 1/6
    Ocjena: 76%
    Vrijeme: 22.6.2019. 18:41:00
    Autor: Paka01
    Broj komentara: 0
    Broj pogleda: 258
  • Dadilja
    Kod: DD SD 38
    Ocjena: 42%
    Vrijeme: 19.6.2019. 0:56:00
    Autor: Sarghan
    Broj komentara: 6
    Broj pogleda: 593
  • Obračun u Crnoj Dolini
    Kod: KT LMS 186/187
    Ocjena: 74%
    Vrijeme: 18.6.2019. 22:55:00
    Autor: Spock
    Broj komentara: 1
    Broj pogleda: 461

Aukcije

Forum

Najčitanije

Vijesti

Magazin

Recenzije

  • Ledene zemlje
    Kod: ZG MX 33
    Ocjena: 73%
    Vrijeme: 3.5.2019. 1:04:00
    Autor: igor 12
    Broj komentara: 12
    Broj pogleda: 1838
  • Prljava afera
    Kod: MN LIB 8
    Ocjena: 56%
    Vrijeme: 11.4.2019. 1:08:00
    Autor: Spock
    Broj komentara: 12
    Broj pogleda: 1591
  • Spirale multiverzuma
    Kod: NN LIB 64b
    Ocjena: 60%
    Vrijeme: 14.5.2019. 0:36:00
    Autor: Jerry Krause
    Broj komentara: 1
    Broj pogleda: 1515
  • Krvna zakletva
    Kod: MN LIB 63
    Ocjena: 83%
    Vrijeme: 23.4.2019. 0:39:00
    Autor: igor 12
    Broj komentara: 9
    Broj pogleda: 1409
  • Monstrum iz Philadelphie
    Kod: ZG VC 137/138
    Ocjena: 82%
    Vrijeme: 14.5.2019. 18:13:00
    Autor: igor 12
    Broj komentara: 7
    Broj pogleda: 1265

Aukcije

Forum